අර්ධ සන්නායක සහ p-n සන්ධි — උ/පෙළ භෞතික විද්‍යාව

අර්ධ සන්නායක සහ p-n සන්ධි ගැන මතක තබා ගත යුතු දේ කුමක්ද?

• සහජ අර්ධ සන්නායක: කාමර උෂ්ණත්වයේදී තාපජව ජනනය වන සමාන ඉලෙක්ට්‍රෝන සහ කුහර යුගල මගින් සන්නයනය සිදුවන පිරිසිදු සිලිකන් හෝ ජර්මේනියම් ස්ඵටික වේ.
• අපද්‍රව්‍ය අර්ධ සන්නායක (ඩෝපනය): පංචසංයුජ පරමාණු (P, As) එක් කළ විට බහුතර වාහක ඉලෙක්ට්‍රෝන සහිත n-වර්ගයේ අර්ධ සන්නායක සෑදේ; ත්‍රිසංයුජ පරමාණු (B, Al) එක් කළ විට බහුතර වාහක කුහර සහිත p-වර්ගයේ අර්ධ සන්නායක සෑදේ.
• p-n සන්ධිය සහ ක්ෂය ස්ථරය: සන්ධිය හරහා විසරණය වන ආරෝපණ වාහක නිසා චලනය විය නොහැකි ධන සහ සෘණ අයන් ඉතිරිවී චල වාහකවලින් තොර ක්ෂය ස්ථරයක් සාදයි.
• බාධක විභවය (V0): අභ්‍යන්තර විද්‍යුත් ක්ෂේත්‍රය මගින් වැඩිදුර විසරණය වළක්වයි; සිලිකන් සඳහා V0 ≈ 0.7 V ද ජර්මේනියම් සඳහා V0 ≈ 0.3 V ද වේ.

ඔබම පරීක්ෂා කර බලන්න (විනාඩියක්)

1. අභිලාෂණ බලපෑම

   පෙර නැඹුරුව (p අග්‍රය + ට, n අග්‍රය - ට): බාධක ක්ෂේත්‍රය හීන වී ක්ෂය ස්ථරයේ පළල අඩුවී විශාල ධාරාවක් ගලයි; පසු නැඹුරුව: ක්ෂය ස්ථරය පළල් වී බහුතර වාහක ධාරාව සම්පූර්ණයෙන්ම අවහිර කරයි.

2. පසු සංතෘප්ත ධාරාව (I_s)

   පසු නැඹුරුවේදී තාපජ සුළුතර වාහක නිසා ගලන ඉතා කුඩා කාන්දු ධාරාවකි (සිලිකන්වල nA අගයක්); උෂ්ණත්වය සමග සීඝ්‍රයෙන් වැඩිවේ.

3. අර්ධ සන්නායකවල විද්‍යුත් උදාසීන බව

   n-වර්ගය හෝ p-වර්ගය ලෙස හැඳින්වුවද, මුළු ස්ඵටිකයම සමස්තයක් ලෙස විද්‍යුත් උදාසීන වේ.

අද අර්ධ සන්නායක සහ p-n සන්ධි ප්‍රශ්න පුහුණු වන්න

මූලාශ්‍රය: NIE G.C.E. (A/L) Physics Resource Book - Unit 9: Electronics

ඊළඟට එන්නේ කුමක්ද?

විෂය නිර්දේශයේ ඊළඟට

අර්ධ සන්නායක සහ p-n සන්ධි විෂය නිර්දේශයේ පිහිටන්නේ කොතැනද?

ශ්‍රේණිය 13 · වාරය 2