සන්ධි වර්ග සහ සැකිලි පේශි චලන යාන්ත්‍රණය — උ/පෙළ ජීව විද්‍යාව

සන්ධි වර්ග සහ සැකිලි පේශි චලන යාන්ත්‍රණය ගැන මතක තබා ගත යුතු දේ කුමක්ද?

• සන්ධි වර්ග 3 කි: තන්තුමය සන්ධි (අචල සන්ධි, උදා: හිස්කබලේ සීවන), කාටිලේජමය සන්ධි (අඩක් චලනය වන, උදා: අන්තර්කශේරුකා මඬල), සහ සයිනෝවියල් සන්ධි (පූර්ණ චලනය වන සන්ධි).
• සයිනෝවියල් සන්ධියක ව්‍යුහය: සන්ධි කාටිලේජය, සයිනෝවියල් තරලය සහිත කුහරය (ඝර්ෂණය අවම කරයි), තන්තුමය සන්ධි කෝෂය, සහ බන්ධනී.
• සයිනෝවියල් සන්ධි උපවර්ග: බෝල සහ කුහර සන්ධි (උරහිස, උකුල), අසව් සන්ධි (වැලමිට, දණහිස), කරකැවුම් සන්ධි (ඇට්ලස්-ඇක්සිස් සන්ධිය), සහ ලිස්සුම් සන්ධි (මැණික්කටු අස්ථි අතර).
• සැකිලි පේශි ක්ෂුද්‍ර ව්‍යුහය: සර්කෝමියරය යනු සංකෝචක ඒකකයයි; එය Z-රේඛා මගින් සීමා වී තුනී සූත්‍රිකා (ඇක්ටින්, ට්‍රොපොමයෝසින්, ට්‍රොපොනින්) සහ ඝන සූත්‍රිකා (මයෝසින්) දරයි.
• සූත්‍රිකා ලිස්සා යාමේ යාන්ත්‍රණය: ස්නායු ආවේගය නිසා සාකොප්ලාස්මීය ජාලයෙන් Ca2+ නිදහස් වේ -> Ca2+ ට්‍රොපොනින් සමග බැඳී ඇක්ටින් අඩවි නිරාවරණය කරයි -> මයෝසින් හිස් ඇක්ටින් සමග හරස් පාලම් සාදා ATP ශක්තියෙන් ඇදගනී (බල පහර) -> සාකොමියරය කෙටි වේ.

ඔබම පරීක්ෂා කර බලන්න (විනාඩියක්)

1. මරණීය දෘඪතාව (Rigor Mortis)

   මරණයෙන් පසු ATP නිෂ්පාදනය නතර වීම නිසා මයෝසින් හිස් ඇක්ටින් වලින් වෙන් විය නොහැකිව මාංශ පේශි දැඩි වේ.

2. ප්‍රතිවිරෝධී පේශි යුගල

   මාංශ පේශිවලට ඇදීම පමණක් කළ හැකි අතර තල්ලු කළ නොහැක; වැලමිට නැමීම සඳහා ද්වීශීර්ෂකය සංකෝචනය වන විට ත්‍රිශීර්ෂකය ලිහිල් වේ.

3. චාලක ඒකකය

   එක් චාලක නියුරෝනයක් සහ එය මගින් ස්නායුනය වන පේශි තන්තු සමූහය චාලක ඒකකයක් නම් වේ.

අද සන්ධි වර්ග සහ සැකිලි පේශි චලන යාන්ත්‍රණය ප්‍රශ්න පුහුණු වන්න

මූලාශ්‍රය: NIE G.C.E. (A/L) Biology Syllabus & Resource Book, Unit 5

මුලින්ම ඉගෙන ගත යුත්තේ කුමක්ද?

ඊළඟට එන්නේ කුමක්ද?

විෂය නිර්දේශයේ ඊළඟට

සන්ධි වර්ග සහ සැකිලි පේශි චලන යාන්ත්‍රණය විෂය නිර්දේශයේ පිහිටන්නේ කොතැනද?

ශ්‍රේණිය 13 · වාරය 1